Weinigen zullen ontkennen dat ook kinderen verliefd kunnen zijn, en toch nemen we als volwassenen liefde en verliefdheid bij kinderen zelden ernstig. Dat doet Edward van de Vendel (1964) in deze bundel wel.
Ook als je verkouden bent hou ik van jou is het vierde boek in de 12 1/2-reeks: daarvoor bundelt Edward van de Vendel telkens met een andere illustrator twaalf gedichten rond een bepaald thema, en geeft hij alvast de helft van een gedicht uit de volgende bundel prijs. Zoals de titel suggereert, draait het deze keer om liefde en verliefdheid. ‘Zo werden wij samen iets / dat voor het eerst niets meer met jullie te maken heeft: / ik draag het bij me en het leeft. / Verliefdheid kun je vergelijken, misschien, / met een huisdier, met Amber, Witje, / Simpelmans de Schildpad, alleen: / dit keer kunnen jullie het niet zien. / Ik ben de geheime eigenaar.’ Zo vertelt de jonge ‘ik’ aan zijn moeder in het gedicht ‘Leven’ over een prille relatie.
Elders dicht Van de Vendel over de onzekerheid die met liefde gepaard gaat, het stuntelige daten, de verwarrende gevoelens, de zoektocht naar vertrouwen: ‘Is er altijd een rugkant / als je van iemand houdt?’ De ik wil ‘een vertrouwthermostaat / op zeker. Op rustig.’ Mooi in zijn schuchtere erkenning is ‘Nooit’, waarin iemand opbiecht zich stoerder voor te doen dan die is: ‘Ergens aan de rand / van mijn brutale beweringen / staan mijn tere formuleringen, / staat alles wat ik binnenhoud.’ Omgekeerd zal ook de schijnbaar kansloze ‘ik’ uit ‘Leeuw’, verliefd op de meest populaire ‘jij’, voor vele tieners herkenbaar zijn: ‘Als ik jou moest vergelijken met een dier, / dan zou ik zeggen: een goudgeverfde zonneschijnleeuw. / Ikzelf ben een mier. Een mus. Een meeuw. / Zo een die met z’n allen is, die jou niet opgevallen is’. Met dergelijke treffende beelden, hier en daar wat humor en wat Engels sluit Van de Vendel alweer overtuigend aan bij de beoogde lezers. Toch klinkt hier en daar een zweempje ‘schoolmeester’ en blijft er al eens een karamellenvers overeind – allicht is dat de tol die je betaalt als je zo veel bundels volgens een bepaald stramien en binnen een bepaalde tijd wil uitwerken.
Marije Tolman kiest in haar illustraties voor treffend gekarakteriseerde en vertederende dierenpersonages in kleur, geregeld tegen een achtergrond van fotocollages of etsen. Daarmee blijft ze trouw aan haar oeuvre, dat bekend is om de stille poëtische kracht. Tegelijk ontloopt ze zo de uitdaging om allerhande menselijke personages verliefd neer te zetten en blijft het de vraag of kinderen niet nog centraler hadden kunnen staan. De regenboogkleurige bellen die de ene marmot naar de andere blaast ademen slechts subtiel de homoseksuele liefde waarover een ‘ik’ aan zijn ouders vertelt. Anderzijds zorgt die subtielere boodschap er mogelijk voor dat het boek bij meer lezers terecht kan komen: niet elke volwassene omarmt een genderinclusieve samenleving even vlot, of is bereid kinderen als echte mensen te zien, voor wie verliefdheid evengoed een overrompelende ervaring is.
Zo weet Ook als je verkouden bent hou ik van jou op een bijna achteloze manier toch weer emoties te treffen die bij vele kinderen leven, emoties die dankzij deze bundel aan bestaansrecht kunnen winnen, en zo ook kinderen weer wat zichtbaarder kunnen maken. Van de Vendel blijft – als uitgever, vertaler, auteur en dichter – een onmisbare kracht en groot talent.